63117: वनगिर्योः संज्ञायां कोटरकिंशुलकादीनाम्

Padacheda: वन-गिर्योः | S | 7 | 2 |

संज्ञायाम् | S | 7 | 1 |

कोटर-किंशुलकादीनाम् | S | 6 | 3 |

Sutrartha


Vasu English Summary

For the final vowel of कोटर etc. a long vowel is substituted before वन and also of किंशुलक etc. before गिरि when the compound is a name.

Vasu English Translation

For the final vowel of कोटर etc. a long vowel is substituted before वन and also of किंशुलक etc. before गिरि when the compound is a name. Thus कोटरावणम्, मिश्रकावणम्, सिध्रकावणम्, सारिकावणम् ॥

So also किंशुलकागिरिः, अञ्जनागिरिः, &c.

The न is changed to ण in वन by (8.4.4). But असिपत्रवनम् and कृष्णगिरि as these words do not belong to the above classes.

1 कोटर, 2 मिश्रक, 3 सिध्रक, 4 पुरग (पुरक), 5 शारिक (सारिक)॥

1 किंशुलुक (किंशुलक), 2 शाल्व (साल्वक), 3 नड, 4 अञ्जन, 5 मञ्जन, 6 लोहित, 7 कुक्कुट ॥

Kashika

वन गिरि इत्येतयोरुत्तरपदयोर्यथासंख्यं कोटरादीनां किंशुलकादीनां च दीर्घो भवति संज्ञायां विषये। वने कोटरादीनाम् — कोटरावणम्। मिश्रकावणम्। सिध्रकावणम्। सारिकावणम्। गिरौ किंशुलकादीनाम् — किंशुलकागिरिः। अञ्जनागिरिः। कोटरकिंशुलकादीनामिति किम्? असिपत्रवनम्। कृष्णगिरिः॥ कोटर। मिश्रक। पुरग। सिध्रक। सारिक। कोटरादिः॥ किंशुलक। शाल्वक। अञ्जन। भञ्जन। लोहित। कुक्कुट। किंशुलकादिः॥

Siddhanta Kaumudi

कोटरादीनां वने परे किंशुलुकादीनां गिरौ परे च दीर्घः स्यात्संज्ञायाम् ॥

Balamanorama

वनगिर्योः संज्ञायां कोटरकिंशुलकादीनाम् - वनगिर्योः । वनगिर्योरिति सप्तमी । कोटरश्च किंशुलुकश्च कोटरकिशुलुकौ, तावादी येषामिति विग्रहः । कोटरादीनांकिंशुलुकादीनां चेति लभ्यते । यथासङ्ख्यमन्वयः । तदाह — कोटरादीनामित्यादिना ।पुरगावण॑मित्युदाहरणानि वक्ष्यन्ते ।

Padamanjari

कोटरावणमिति । वनं पुरगा इति णत्वम् ॥