62054: ईषदन्यतरस्याम्¶
Padacheda: ईषत् | S | 0 | 0 |
अन्यतरस्याम् | S | 7 | 1 |
Sutrartha¶
Vasu English Summary¶
The word ईषत् when the first member of a compound may optionally preserve its original accent.
Vasu English Translation¶
The word ईषत् when the first member of a compound may optionally preserve its original accent. Thus ईष꣡त्कडारः or ईषत्कडारः꣡, ईष꣡त्पिङ्गलः or ईषत्पिङ्गलः꣡ ॥ ईष꣡त् has acute on the final. But in ईषद्भेदः &c, the Krit-accent will necessarily take place (6.2.139); no option being allowed; because the compounds to which the present rule applies are, on the maxim of pratipadokta, those formed by ईषत् with non-Krit words under (2.2.7).
Kashika¶
ईषदित्येतत् पूर्वपदमन्यतरस्यां प्रकृतिस्वरं भवर्ति। इ॒षत्क॑डार्रः, इ॒ष॒त्क॒डा॒र्रः। इ॒षत्पि॑ङ्गर्लः, इ॒ष॒त्पि॒ङ्ग॒लः। ईषदित्ययमन्तोदार्त्तः। इ॒ष॒द्भेद॑ इत्येवमादौ कृत्स्वर एव भवति॥
Siddhanta Kaumudi¶
ईषत्कडारः । ईषदित्ययमन्तोदात्तः । ईषद्भेद इत्यादौ कृत्स्वर एव ॥
Padamanjari¶
एईषद्भेद इत्यादौ तु कृत्स्वंर एव भवतीति । परत्वात् । अपर ताअह - ईषदकृता तैति प्रतिपदेक्तस्य समास्य एग्रहणादुपदसमासस्याप्रवृत्तिरिति ॥
Prakriyasarvasvam¶
एतत् प्राक्पदं वा प्रकृत्या स्यात् । ईषत्कडारः । ईषत्कडारः । ईषदन्तोदात्तः ।