43044: उप्ते च¶
Padacheda: उप्ते | S | 7 | 1 |
च | S | 0 | 0 |
Sutrartha¶
Vasu English Summary¶
An affix comes after a word denoting ‘time’ being in the Locative -7th case in construction meaning ‘sown therein’.
Vasu English Translation¶
An affix comes after a word denoting ‘time’ being in the Locative -7th case in construction meaning ‘sown therein’. Thus हेमन्ते उप्यन्ते = हैमन्ता यवाः ‘the barley sown in autumn.’ ग्रैष्मा व्रीहयः ॥
The separation of this sutra from the last, is for the sake of the subsequent sutra in which the anuvritti of उप्त only goes, which could not have been the case had this word been included in the last sutra.
Kashika¶
तत्रेत्येव, कालादिति च। सप्तमीसमर्थात् कालवाचिनः प्रातिपदिकादुप्तेऽर्थे यथा विहितं प्रत्ययो भवति। हेमन्त उप्यन्ते हैमन्ता यवाः। गै्रष्मा व्रीहयः। योगविभाग उत्तरार्थः॥
Siddhanta Kaumudi¶
हेमन्ते उप्यन्ते हैमन्ता यवाः ॥
Tattvabodhini¶
उप्ते च - उप्ते च ।काला॑दित्येव । योगविङाग उत्तरार्थः । उप्यन्त इति । सूत्रे भूतकालोऽतन्त्रमिति भावः ।
Padamanjari¶
सूत्रे भूतकालस्याविवक्षां दर्सयति । हेमन्ते उप्यन्ते इति । योगविभाग उतरार्थ इति । उतरयोगयोरुक्त एव प्रत्ययो यथा स्यात्, साध्वादिषु मा भूत् ॥
Nyaas¶
योगविभाग उत्तरार्थः इति। उत्तरत्र वुञ् उप्त एव यथा स्यात्; साध्वादिषु मा भूत्॥
Prakriyasarvasvam¶
कालात् तत्रोप्तमित्यर्थेऽणादिः । हेमन्ते उप्ता हैमना यवाः ॥