33032: प्रे स्त्रोऽयज्ञे

Padacheda: प्रे | S | 7 | 1 |

स्त्रः | S | 5 | 1 |

अयज्ञे | S | 7 | 1 |

Sutrartha


Vasu English Summary

The affix घञ् comes after the verb स्तॄ ‘to cover’ when preceded by the preposition प्र ; provided that the word so formed does not refer to sacrifice.

Vasu English Translation

The affix घञ् comes after the verb स्तॄ ‘to cover’ when preceded by the preposition प्र ; provided that the word so formed does not refer to sacrifice. As, शङ्खप्रस्तारः ‘a bed of conch’; मणिप्रस्तारः ‘strewing of gems’.

Kashika

स्तृञ् आच्छादने अस्माद् धातोः प्रशब्द उपपदे घञ् प्रत्ययो भवति, न चेद् यज्ञविषयः प्रयोगो भवति। शङ्खप्रस्तारः। अयज्ञ इति किम्? बर्हिष्प्रस्तरः॥

Siddhanta Kaumudi

अयज्ञे इति छेदः यज्ञे इति प्रकृतत्वात् । प्रस्तारः । अयज्ञे किम् । बर्हिषः प्रस्तरो मुष्टिविशेषः ॥

Padamanjari

‘यज्ञे’ इति प्रकृतत्वाद् ठयज्ञेऽ इति पदच्छेदः । शङ्खादिषु प्रस्तारःउविस्तारः । बर्हिष्प्रस्तर इति । प्रस्तरःउमुष्टिविशेषः । बर्हिर्विकारः प्रस्तरो बर्हिष्प्रस्तरः, ठृदोरप्ऽ इत्यप्, ठिदुदुपधस्य चऽ इति षत्वम् ॥

Nyaas

बर्हिष्प्रस्तरः`इति। `इदुदुपधस्य चाप्रत्ययस्य (8.3.41 ) विसर्जनीयस्य षत्वम्॥

Prakriyasarvasvam

प्रपूर्वस्तृ धातोरयज्ञे घञ् । मणिप्रस्तारः । यज्ञे तु दर्भप्रस्तरः ॥

Sutra Prayogas

  • प्रस्तार (भट्टिकाव्यम्): प्रेस्त्रो ऽयज्ञे इति घन् ।