82052: पचो वः ============= **Padacheda:** पचः | S | 5 | 1 | वः | S | 1 | 1 | Sutrartha --------- **** Vasu English Summary -------------------- व is substituted for the निष्ठा त after the root पच् 'to cook' । Vasu English Translation ------------------------ व is substituted for the निष्ठा त after the root पच् 'to cook' । As पक्वः, पक्ववान् ॥ Kashika ------- पचेर्धातोरुत्तरस्य निष्ठातकारस्य वकारादेशो भवति। पक्वः। पक्ववान्॥ Siddhanta Kaumudi ----------------- पक्वः ॥ Laghu Siddhanta Kaumudi ----------------------- पक्वः॥ क्षै क्षये॥ Balamanorama ------------ **पचो वः** - पचो वः । पचेः परस्य निष्टातस्य वः स्यादित्यर्थः । पक्व इति । वत्वस्याऽसिद्धत्वात्कुत्वम् । Nyaas ----- `पक्वः, पक्ववान्` इति। `डुपटचष्? पाके` (धातुपाठः-996)। यद्येवम्, पक्व इत्यतत्? **सिद्धशुष्कपक्वबन्धैश्च** (2.1.41) इति निपातनादपि हि सिध्यति; तथापि पक्ववानित्येतदर्थमिदमवश्यमारब्धव्यम्। अन्यार्थं चारभ्यमाणं पक्व इत्येतदर्थरूपमपि भवतीति पस्वशब्दोऽस्योदाहरणमुपन्यस्तम्। निपातनद्वारेण हि तद्व्युत्पत्तौ प्रतिपत्तिगौरवं स्यादित्यभिप्रायः॥ Prakriyasarvasvam ----------------- पक्वः पक्ववान् ।। Sutra Prayogas -------------- * **विपक्वं** (कुमारसम्भवम्): `पचो वः` इति निष्ठातस्य वत्वम्