62190: पुरुषश्चान्वादिष्टः
==========================

**Padacheda:** पुरुषः | S | 1 | 1 | 

च | S | 0 | 0 | 

अन्वादिष्टः | S | 1 | 1 | 

Sutrartha
---------

****



Vasu English Summary
--------------------

After अनु the acute accent (उदात्त) falls on the final of पुरुष when it means a man of whom mention was already made.

Vasu English Translation
------------------------

After अनु the acute accent (उदात्त) falls on the final of पुरुष when it means a man of whom mention was already made.
The word अन्वादिष्ट means 'of a secondary importance, inferior', or 'mentioned again after having already been mentioned'. Thus अन्वादिष्टः पुरुषः = अनुपुरुषः꣡; but अनुगतः पुरुषः = अनुपुरुषः ॥

Kashika
-------

पुरुषशब्दोऽन्वादिष्टवाची चानोरुत्तरोऽन्तोदात्तो भवति। अन्वादिष्टः पुरुषः अ॒नु॒पु॒रु॒षः। अन्वादिष्टोऽन्वाचितः कथितानुकथितो वा। अन्वादिष्ट इति किम् ? अनुगतः पुरुषः अनु॑पुरुषः॥

Siddhanta Kaumudi
-----------------

अनोः परोऽन्वादिष्टवाची पुरुषोऽन्तोदात्तः । अन्वादिष्ट पुरुषोऽनुपुरुषः । अन्वादिष्टः किम् । अनुगतः पुरुषोऽनुपुरुषः ॥

Padamanjari
-----------

अन्वादिष्टः - अप्रधानशिष्टः, यथा भिक्षामठ गां चानयेति गोरानयनम् । कथितानुकथितो वेति । कस्मिंश्चित्प्राक्कथिते योऽन्यः पश्चात्कथ्यते स कथितानुकथितः । अनुगतः - पश्चाद्गतः ॥

Nyaas
-----

`पृ? पालनपूरणयोः` (दा।पा।1489) - अस्मात्? `पुरः कुषन्` (द।उ।9।14) इति कुषन्प्रत्ययः। तेन पुरुषशब्द आद्युदात्तः। `अन्वादिष्टोऽन्वाचितः` इति। अप्रधानशिष्ट इत्यर्थः। यथा भिक्षामट गाञ्यानयेत्यत्र गोरानयनम्, यथा वा - `कर्त्तुः क्यङ्? सलोपश्च`  (3.1.11)  इत्यत्र सलोपः। `कथितानुकथितो वा` इति। यः कथितात्? पश्चात्? कथितः स कथितानुकथितः। यो वा किञ्चित्? पाक्? कथयित्वा पश्चात् कथ्यते कथ्यते स कथितानुकथित इत्युच्यते। `अनुगतः पुरुषोऽनुपुरुषः` इति। यः पश्चाद्भवः पुरुष स एवमुच्यते॥