62035: संख्या ============= **Padacheda:** संख्या | S | 1 | 1 | Sutrartha --------- **** Vasu English Summary -------------------- The numeral word standing as the first member of a द्वन्द समास , preserves its accent. Vasu English Translation ------------------------ The numeral word standing as the first member of a द्वन्द समास , preserves its accent. Thus ए꣡कादश, द्वा꣡दश, त्र꣡योदश or त्रयोद꣡श ॥ The word एक is derived from इण् by कन् affix (*Unadi* III.43) and has acute on the first (6.1.197). The त्रयस् is the substitute of त्रि (6.3.48) and has acute on the final. Kashika ------- द्वन्द्वसमासे संख्यावाचि पूर्वपदं प्रकृतिस्वरं भवति। एका॑दश (तै० सं० ४.७.११.१)। द्वाद॑श। त्र॒योद॑श। **इण्भीकापाशल्यतिमर्चिभ्यः कन्** (प०उ० ३.४३) इति नित्त्वादाद्युदात्त एकशब्दः। त्रेस्त्रयस् आदेशोऽन्तोदात्तो निपात्यते॥ Siddhanta Kaumudi ----------------- संख्यावाचि पूर्वपदं प्रकृत्या द्वन्द्वे । द्वादश । त्रयोदश । त्रेस्त्रयसादेश आद्युदात्तो निपात्यते ॥ Padamanjari ----------- एकादशोति । सङ्ख्याया अल्पीयस्याः इत्येकशब्दस्य पूर्वनिपातः, प्रागेकादशभ्यो च्छन्दसि इति निपातनाद्दीर्घः । द्वादशेति। द्व्यष्टनः सङ्ख्यायाम् इत्यात्वम् ॥ Nyaas ----- `एकादश` इति। एकश्च दश चेति द्वन्द्वः। `द्वादश` इति द्व्यष्टनः संख्यायामबहुव्रीह्रशीत्योः (6.3.46) इत्यात्तवम्॥ Prakriyasarvasvam ----------------- संख्यार्थं प्राक्पदं प्रकृत्या स्यात् । दिव्यैकादश(स्थ?) क्नि एकः द्वादश प्रधयः ।