62020: वा भुवनम्
================

**Padacheda:** वा | S | 0 | 0 | 

भुवनम् | S | 1 | 1 | 

Sutrartha
---------

****



Vasu English Summary
--------------------

The word भुवन may optionally keep its accent in a तत्-पुरुष समास before the word पति denoting 'master' or 'lord'.

Vasu English Translation
------------------------

The word भुवन may optionally keep its accent in a तत्-पुरुष समास before the word पति denoting 'master' or 'lord'.
The word भुवन is formed by क्युन् (*Unadi*. II.80), and has acute on the first (6.1.197). Though *Sutra* II.80 (*Unadi*) ordains क्युन् after भू in the Vedas only, yet on the theory of बहुल (3.1.3), it comes in the secular literature also, as भुवनपतिरादित्यः ॥

Kashika
-------

पतिशब्द उत्तरपद ऐश्वर्यवाचिनि तत्पुरुषे समासे भुवनशब्दः पूर्वपदं वा प्रकृतिस्वरं भवति। भुव॑नपतिः, भु॒व॒न॒प॒तिः। पूर्वपदप्रकृतिस्वरपक्ष आदिरुदात्तः। **रञ्जेःक्युन्** (प०उ० २.८०) इति वर्तमाने **भूसूधूभ्रस्जिभ्यश्छन्दसि** (प० उ० २.८१) इति क्युन्प्रत्ययान्तो भुवनशब्द आद्युदात्तो व्युत्पादितः। कथं भुवनपतिरादित्य इति ? **उणादयो बहुलम्** (३.३.१) इति बहुलवचनाद् भाषायामपि प्रयुज्यते॥

Siddhanta Kaumudi
-----------------

उक्तविषये । भुवनपतिः भूसूधूभ्रस्जिभ्यः (उ238) इति क्युन्नन्तो भुवनशब्दः ॥

Padamanjari
-----------

भुवनशब्दो भाषायां बहुलवचनात्साधुः ॥

Prakriyasarvasvam
-----------------

ऐश्वर्यार्थे पत्यौ परे भुवनं वा प्रकृत्या स्यात् । भुवनपतिः भुवनपतिः । भुवने क्युन् ।